Zoeken
 
Print | Verstuur e-mail

Over de ziekte

Complicaties bij reumatoïde artritis

Bij reumatoïde artritis kunnen complicaties optreden. Uw ziekte kan meer organen beschadigen dan alleen uw gewrichten.

Achteruitgang herkent u aan het optreden van complicaties. De meest voorkomende complicaties zijn:

• Een peesruptuur
• Synoviale cyste
• Zenuwaandoeningen
• Zenuwontsteking
• Verschuiving van de nekwervels
• Beknelde zenuwen
• Bloedvatontsteking
• Ontsteking van het long- of het hartvlies
• Het sicca-syndroom
• Ontsteking van de tussenwervelschijf
• Oogontsteking
• Botontkalking
• Wondjes en drukplekken

Als u de klachten die bij deze complicaties horen, herkent, is het belangrijk om snel contact op te nemen met uw arts!

Peesruptuur
Pezen en gewrichten hebben dezelfde bekleding, ook wel synovium genoemd. Het synovium rond de pees kan bij reumatoïde artritis ontstoken raken. Door de ontsteking wordt uw pees steeds zwakker en kan zelfs afscheuren. Dat heet een 'peesruptuur'. Laat daarom een peesontsteking tijdig behandelen.

Wanneer uw gewricht een andere stand heeft gekregen of beschadigd is, kan de pees langs een scherp botdeel schuren en daardoor slijten en afscheuren. Peesrupturen treden vooral op in de hand of rond de pols.

De scheur ontstaat plotseling en is pijnloos. Uw arts stelt de diagnose op grond van de verschijnselen. Wanneer uw vingers los lijken te zitten of wanneer u de vingers, hand of voet ineens veel minder kunt bewegen, wacht dan niet te lang met hulp zoeken. Want een afgescheurde pees is moeilijker te herstellen dan een beschadigde pees die nog vastzit.

Synoviale cyste
Een synoviale cyste ontstaat meestal in de knie en soms in de schouder. Dit wordt ook wel Bakerse cyste genoemd. Door een ontsteking van het synovium verzwakt het kapsel en kan het gaan uitpuilen van de knie naar de knieholte, of van de schouder naar de bovenarm. Een cyste kan aanwezig zijn zonder dat u dit opmerkt, maar kan ook groeien en zelfs barsten.

Een gebarsten synoviale cyste kan lijken op een trombosebeen of trombosearm, omdat het vocht uit de cyste in de kuit of bovenarm zakt. Hierdoor wordt het onderbeen, kuit, voet of de bovenarm dik en pijnlijk. Uw arts stelt de diagnose aan de hand van de verschijnselen en echocardiogram.

Zenuwaandoeningen
Een zenuw kan geïrriteerd raken door druk van buitenaf. Als dit lang aanhoudt kunt u last krijgen van uitvalsverschijnselen. Het bekendst zijn het carpaaltunnelsyndroom (CTS) in de pols en het tarsaaltunnelsyndroom (TTS) in de voet.

Carpaaltunnelsyndroom
Het carpaaltunnelsyndroom ontstaat door een ontsteking in de peesscheden in de pols. Bij deze ontsteking vormt zich een zwelling, waardoor de zenuw die door de pols loopt klem komt te zitten. Eerst zijn er gevoelsstoornissen en tintelingen in de 3 middelste vingers. Als de situatie lang blijft bestaan, kunt u uitvalsverschijnselen krijgen. Wanneer de aandoening op tijd wordt ontdekt en behandeld, is het herstel goed.

Tarsaaltunnelsyndroom
Het tarsaaltunnelsyndroom ontstaat door druk op de zenuw die aan de binnenkant van de enkel loopt, net boven de hiel. Dit wordt veroorzaakt door een zwelling van de enkel. De klachten bestaan uit tintelingen of een brandende pijn in de tenen, de voetzool of de hiel. Uw arts stelt de diagnose aan de hand van de verschijnselen. Eventueel kan uw zenuw doorgemeten worden met een electromyogram, afgekort EMG.

Zenuwontsteking
Een zenuwontsteking bij reumatoïde artritis is eigenlijk een bloedvatontsteking of vasculitis. De kleine bloedvaatjes die naar de zenuw lopen, zijn ontstoken. Meestal gaat het om 1 zenuw en vaak is alleen het   gevoel gestoord. U krijgt dan last van doofheid of tintelingen in een arm of been. Dit kan zich voor een deel of helemaal herstellen. Als er toch uitvalsverschijnselen optreden, dan is de situatie ernstiger en is intensieve behandeling nodig.

De arts stelt de diagnose op grond van de verschijnselen die u heeft. Hij maakt een EMG en neemt eventueel wordt een stukje weefsel weg voor verder onderzoek. Als u last van tintelingen of verlamming heeft, moet u dit bij altijd melden bij uw arts.

Verschuiven van nekwervels
De ontsteking waarmee reumatoïde artritis gepaard gaat, kan uw  nekwervels aantasten. Dit kunnen niet alleen uw eerste en tweede nekwervel (atlas en de draaier) zijn, maar ook de nekwervels daaronder. Ook de banden rondom de nekwervels kunnen te slap worden. Hierdoor kunnen uw wervels ten opzichte van elkaar gaan verschuiven. Deze banden houden normaal gesproken de wervels op hun plaats.

Beknelde zenuwen
Door de wervels heen loopt het wervelkanaal met daarin het ruggenmerg. Tussen de wervels komen de zenuwbanen naar buiten. Als een wervel gaat verschuiven, kunnen uw zenuwen bekneld raken. Dit kan hoofdpijn geven, nekpijn, tintelingen of zelfs verlamming in armen of benen. Als u een zenuwbeknelling in het onderste deel van uw wervelkolom krijgt, kunt u incontinent worden voor urine.

Als de arts aan een verschuiving van een nekwervel denkt, laat hij een röntgenfoto of MRI-scan van uw nek maken. Wanneer u 1 van de volgende verschijnselen heeft, moet u dit melden bij uw arts:

• Een gevoel van schuurpapier aan de vingers
• Tintelende vingers
• Problemen met plassen
Opspringende benen door verhoogde reflexen
• Een bandgevoel om de benen
• Slechter lopen

Bloedvatontsteking
Vasculitis of bloedvatontsteking is een ontsteking van meestal kleine of middelgrote bloedvaten. Grote bloedvaten zijn bijna nooit ontstoken. De ontsteking treedt meestal op in de huid of de nagelriemen en is te zien aan een roodblauwe of roodbruine verkleuring van de huid. Ook kunnen er wondjes zijn.

Maar vasculitis kan ook voorkomen in organen als nieren, hart, longen en ogen. Als uw huid verkleurt en u zich niet lekker voelt, moe bent, geen honger heeft, afvalt of blijvende lichte temperatuursverhoging heeft, moet u denken aan vasculitis.

Uw bloedbezinking is vaak verhoogd. Na onderzoek van een stukje weefsel uit het aangetaste gebied is de diagnose meestal zeker.
Vasculitis treedt vaak op bij mensen die al reumaknobbels hebben, waarbij de ontsteking op het topje van het knobbeltje als een roodblauw puntje te zien is. Mogelijk zijn reumaknobbels een lichte vorm van vasculitis. Deze reumaknobbels worden ook wel noduli genoemd (enkelvoud is 'nodulus').


Longvliesontsteking
Om de longen zit een longvlies. Een ontsteking van dit longvlies bij reumatoïde artritis is eigenlijk een soort vasculitis: de bloedvaatjes die naar het longvlies lopen, zijn ontstoken. Hierdoor kan ook vocht achter uw  long ontstaan. Longvliesontsteking komt meestal aan één long tegelijk voor en veel minder vaak aan beide longen.

Een longvliesontsteking veroorzaakt meestal geen klachten. Soms heeft u echter last van pijn bij het ademhalen, kortademigheid of koorts. Een enkele keer hoopt zich veel vocht op achter de long. De long wordt dan dichtgedrukt en u wordt kortademig.
Uw arts stelt de diagnose aan de hand van lichamelijk onderzoek en een röntgenfoto. Ook kan een punctie nodig zijn om vocht af te nemen voor onderzoek.

Hartvliesontsteking
Het hart is omgeven door een aantal vliezen, waarvan het buitenste ontstoken kan zijn. Dit is een soort vasculitis: de bloedvaatjes naar het hartvlies zijn ontstoken. Hierbij hoopt zich een meestal kleine hoeveelheid vocht op rondom het hart.

Hartvliesontsteking komt voor bij 30-50% van de mensen met reumatoïde artritis. Slechts 3% van hen krijgt klachten, zoals pijn of een vreemd gevoel op de borst.

De diagnose wordt gesteld door lichamelijk onderzoek, een röntgenfoto van de borstkas en een echocardiografie. Eventueel is een punctie nodig om het vocht verder te onderzoeken.

Sicca-syndroom of Syndroom van Sjögren
Bij het sicca-syndroom of het syndroom van Sjögren heeft u last van droge ogen of mond of beide. Dit kan ook bij andere slijmvliezen voorkomen, zoals het slijmvlies van neus, keel en vagina of op de huid. Deze droogte is het gevolg van een ontsteking in traanklieren, speekselklieren of klieren van neus, keel, vagina of huid.

Het syndroom van Sjögren is een auto-immuunontsteking. Als u alleen de hierbij horende ontstekingen heeft, heeft u het primair syndroom van Sjögren. Komen de ontstekingen voor samen met een andere auto-immuunziekte, zoals reumatoïde artritis, dan heet dit een secundair syndroom van Sjögren.

Voor de diagnose gaat de arts af op uw klachten en onderzoek van uw ogen en mond. Bij bloedonderzoek blijken vaak een of meer antistoffen aanwezig te zijn, die kunnen duiden op het syndroom van Sjögren.

Soms wordt ook een lipbiopt afgenomen: een microscopisch onderzoek van enkele speekselkliertjes uit de binnenkant van de lip. De combinatie van de klachten, het lichamelijk onderzoek, het bloedonderzoek en het onderzoek van het biopt maakt duidelijk of er een secundair syndroom van Sjögren is of niet.

Oogontstekingen
Naast droge en branderige ogen kunt u ook last krijgen van oogontstekingen. Voorbeelden van ernstige ontstekingen zijn hoornvliesontsteking, oogbindvliesontsteking of ontsteking van het buitenste omhulsel van de oogbol. Deze ontstaan meestal bij mensen met reumatoïde artritis die ook andere complicaties hebben, zoals vasculitis.

Klachten zoals een branderig gevoel en jeuk zijn niet ernstig en kunnen spontaan herstellen. Maar u kunt ook klachten krijgen als hevige pijn, verminderd gezichtsvermogen of zelfs blindheid van het oog.


Osteoporose
Osteoporose of botontkalking kan alleen voorkomen, dus zonder andere ziekte. Het heet dan primaire osteoporose. Maar osteoporose kan ook een gevolg zijn van reumatoïde artritis. Dan wordt het secundaire osteoporose genoemd. Bij osteoporose worden uw botten brozer, die daardoor sneller kunnen breken. U merkt er zelf pas iets van als u iets breekt.


Zowel mannen als vrouwen met reumatoïde artritis hebben meer kans op osteoporose. Secundaire osteoporose bij reumatoïde artritis kan het gevolg zijn van de ziekteactiviteit of van minder beweging. En kan een bijwerking zijn van een behandeling met corticosteroïden. Door de botontkalking is de kans op een fractuur tweemaal zo groot dan bij mensen zonder reumatoïde artritis.

Wondjes
Wondjes bij reumatoïde artritis ontstaan door verschillende oorzaken en hoeven niets te maken te hebben met de ziekte. Wondjes kunnen ontstaan door spataderen, suikerziekte, drukplekken als u veel op bed ligt of door rolstoelgebruik of het dunner worden van de huid door langdurig gebruik van corticosteroïden.


Wondjes die wel een gevolg van reumatoïde artritis zijn:

  • Wondjes als gevolg van vasculitis. De slechte bloedvoorziening in de huid kan wondjes geven
  • Drukplekken door een standsverandering van gewrichten. Uw tenen kunnen bijvoorbeeld in de knel komen in de schoen, waardoor wondjes ontstaan


Heeft u een of meer gewrichtsprotheses? Ook dan moet uw arts de wondjes snel zien. Bacteriën kunnen namelijk via de wond in uw lichaam komen en rond de prothese een ontsteking veroorzaken.
 

Bestel de brochure

Wilt u meer weten over Reumatoïde artritis?

Meepraten over reuma?

Like dan onze Facebook-pagina

Wat weet u van reuma?





Steun onderzoek naar RA

Wetenschappelijk onderzoek is dé sleutel tot genezing van reumatoïde artritis.