Zoeken
 
Print | Verstuur e-mail

Axiale spondyloartritis o.a. ziekte van Bechterew

Er vroeg bij zijn

Twee genen weten meer dan een
Het stellen van de diagnose bij een spondylartritis kan waarschijnlijk een stuk sneller dan nu het geval is. Wat daarvoor nodig is, is weten of de patiënt drager is van twee genen: HLA-B27 en HLA-B60. Dat veronderstelt Dr. Floris van Gaalen van het LUMC Leiden.

In dit onderzoek draait het om een groep van reumatische ziekten die spondylartritis (SpA) wordt genoemd. De ziekte van Bechterew  is hiervan de bekendste. Het is nog steeds heel lastig om bij deze groep van ontstekingsreuma's de diagnose vroegtijdig te stellen. Hierdoor is er vaak al veel schade ontstaan in het lichaam en hebben de patiënten jarenlang onbegrepen ernstige klachten, voordat ze een goede behandeling krijgen.

Het is al langer bekend dat dragers van het HLA-B27 gen een groter risico lopen op het krijgen van een SpA, dan mensen zonder dit gen. Sinds kort is er nog een gen bekend, HLA-B60, dat dit risico nog veel groter maakt. Van Gaalen gaat nu onderzoeken of het bepalen van de combinatie van HLA-B27 en HLA-B60 artsen kan helpen bij het vaststellen van de diagnose.

Bovendien hebben beide genen iets te maken met het ontstaan van spondyloarthritis. Het kan dat zij daarbij samenwerken. Daarom gaat de onderzoeker proberen uit te vinden hoe HLA-B27 en HLA-B60 veranderingen veroorzaken in de ontstekingscellen van patiënten met een spondylartritis. Als we dat mechanisme begrijpen, is het mogelijk om daar nieuwe behandelingen op te baseren.

Een gen is een recept voor een eiwit. De familie van HLA-genen bevatten recepten voor eiwitten die het immuunsysteem helpen om het verschil te zien tussen lichaamseigen eiwitten en eiwitten die gemaakt zijn door indringers zoals bacteriën en virussen. Tenminste, als ze hun werk goed doen.
 
Dr. Floris van Gaalen is reumatoloog bij het LUMC in Leiden en gespecialiseerd in spondyloartritis.

Titel onderzoek: The pathogenetic mechanism behind the interaction between HLA-B60 and HLA-B27 in spondyloarthritis
Projectleider: Dr. Floris A. van Gaalen
Universiteit: LUMC Leiden
Looptijd: 2014-2017

Van je familie moet je het hebben
In dit onderzoek gaat prof. dr. Dominique Baeten de directe familieleden van mensen met de ziekte van Bechterew bestuderen. Zo hoopt hij te kunnen voorspellen wie van de familieleden de ziekte wel of niet zal gaan krijgen. Waardoor heel vroege behandeling en misschien zelfs preventie, mogelijk zal zijn.

Prof. Baeten zal de familieleden van patiënten onderzoeken op uitingen van de ziekte. Ook zal hij hun bloed onderzoeken en röntgenfoto's laten maken. Hierna zal hij deze groep vijf jaar lang ieder jaar opnieuw onderzoeken en kijken bij wie de ziekte zich ontwikkelt.

De ziekte van Bechterew (spondylitis ankylopoetica) is een van de aandoeningen die we spondyloartritis noemen. Bechterew is de bekendste, maar er vallen nog zeker 5 andere aandoeningen onder. Spondyloartritis is de tweede meest voorkomende vorm van ontstekingsreuma. Bij de ziekte van Bechterew zijn vooral de gewrichten van rug, heupen en knieën ontstoken. De wervelkolom wordt stijf en pijnlijk en soms ook krom. Bechterew komt drie keer zo vaak voor bij mannen als bij vrouwen en begint meestal tussen 15-35 jaar.

Prof. dr. D. Baeten is hoogleraar reumatologie bij het AMC/Universiteit van Amsterdam.

Titel onderzoek: Study of the pre-clinical phase of spondyloarthritis in HLA-B27 positive first degree family members of patients with ankylosing spondylitis (preSpA)
Projectleider: Prof. dr. D. Baeten
Universiteit: AMC Amsterdam
Verwachte looptijd: 2012-2014

De ziekte van Bechterew traceren
Kan je met een PET-scan vaststellen hoe actief ziekte van Bechterew is? En gaat dat het beste als de scan zoekt naar het stofje [18F]Fluoride? Dat zijn de vragen die dr. Conny van der Laken van het Vumc te Amsterdam in dit onderzoek wil beantwoorden.
 
Nog steeds is het moeilijk om de ziekte van Bechterew vroeg aan te tonen en om het effect van de behandeling te meten. Er wordt daarom veel onderzoek gedaan naar manieren om dit te verbeteren. Beeldvormende technieken zoals röntgen, MRI en PET-scan worden hierbij ingezet.

Met een PET-scan zijn de kleinste veranderingen in het lichaam waar te nemen. Dat kan doordat de patiënt voor de scan een stofje ingespoten krijgt. Dat noemt men een tracer.  [18F]Fluoride is zo'n tracer. [18F]Fluoride heeft als eigenschap dat het op zoek gaat naar plaatsen in het lichaam waar de botvorming actief is. Dat komt goed uit als je wilt aantonen hoe actief de ziekte van Bechterew is, want bot aangroei is een belangrijk kenmerk van de ziekte.

Dr. van der Laken zal PET-scans maken bij 10 patiënten bij wie de ziekte actief is. De patienten zullen daarna starten met anti-TNF medicijnen. Zes weken later zal de PET-scan opnieuw gemaakt worden. De uitkomst zal zij vergelijken met andere manieren om de ziekteactiviteit te meten, zoals MRI en bloedonderzoek.
De ziekte van Bechterew heet ook wel spondylitis ankylopoetica.
Dr. Conny van der Laken is reumatoloog in het VUmc te Amsterdam.
 
Titel onderzoek: Assessment of disease activity of ankylosing spondylitis with [18F]fluoride PET-CT
Projectleider: Dr. C. van der Laken
Universiteit: VUmc Amsterdam
Verwachte looptijd: 2013-2014

Meepraten over reuma?

Like dan onze Facebook-pagina

Wat weet u van reuma?

Op zoek naar een ziekenhuis?