|

Vasculitis

3 kortlopende onderzoeken naar vasculitis

Hoe voorspel je de opvlamming van vasculitis
Dr. Bram Rutgers (Groningen) wil na afloop van dit onderzoek beter kunnen voorspellen wanneer een opvlamming van een kleine vaten vasculitis er aan zit te komen. Deze ziekte heet Granulomatose met Polyangiitis, voorheen de ziekte van Wegener.

De ziekte wordt bij 50% van de patiënten binnen vijf jaar weer actief. Omdat organen door de ontstekingen beschadigen, is het zaak de ziekte weer zo snel mogelijk de kop in te drukken. Dit onderzoek gaat over de rol die B-cellen spelen bij de opvlamming van de ziekte. B-cellen zijn een van de soorten afweercellen in ons lichaam. Zij zijn verantwoordelijk voor de productie van ANCA, de antistoffen die een belangrijke rol spelen bij deze ziektes.

Bij een vasculitis raken de wanden van bloedvaten in verschillende organen ontstoken. Patiënten kunnen hierbij gewrichtsontstekingen, hoestklachten en bloedneuzen krijgen. Maar ook nierfunctiestoornissen, neurologische problemen en zelfs fatale longbloedingen.

Het is een zeldzame en ernstige ziekte die bij veel patiënten begint het met problemen met de bovenste luchtwegen, zoals neusbijholtes.

Titel onderzoek: ANCA associated vasculitis is a relapsing disease; the role of regulatory B cells
Projectleider: Dr. A. Rutgers
Universiteit: Groningen
Looptijd: 2012- 2016

Het risico op arteriitis temporalis
Is het mogelijk om een risicoprofiel op te stellen, wat duidt op grote kans op het krijgen van arteriitis temporalis (AT)? Dat is wat dr. Elisabeth Brouwer van het UMC Groningen wil weten.

Arteriitis temporalis (AT) komt voor bij mensen boven de 50 jaar. De ziekte kenmerkt zich door een ontsteking van een slagader in de regio van de slaap. De aandoening gaat gepaard met hoofdpijn, last met kauwen, soms koorts en typisch een sterk verhoogde bloedbezinking. De ontsteking wordt niet veroorzaakt door een ziekteverwekker. Maar door het lichaam zelf, het is een auto-immuunziekte.

Er zijn al aanwijzingen dat mensen met een bepaald gen meer kans hebben op het ontwikkelen van de ziekte. Bepaalde afweercellen (T-cellen) en ook de veroudering van het immuunsysteem zijn betrokken bij het ontwikkelen van arteriitis temporalis. Er zijn dus, voorafgaande aan het ontwikkelen van de ziekte, meerdere factoren aanwezig waarmee een risicoprofiel gemaakt kan worden.

Ook kan verder onderzoek van de T-cellen leiden tot de vondst van 'biomarkers'. Een biomarker is iets, bijvoorbeeld een stofje in het lichaam, waarvan de hoeveelheid of aanwezigheid in het lichaam iets zegt over een bepaalde ziekte. Met de kennis die in dit onderzoek wordt ontwikkeld, verwachten de onderzoekers, dat de ziekte uiteindelijk ook beter en effectiever kan worden behandeld.

Titel: CD4 T-cells; major players and predictors for disease activity in giant cell arteriitis
Projectleider: Dr. E. Brouwer
Universiteit: UMC Groningen
Verwachte afronding: 2012

Grote vaten-ontsteking bij arteriitis temporalis: hoe vaak komt dit voor?
Hoe vaak komt een ontsteking van de grote vaten voor bij patiënten met arteriitis temporalis (AT) of met een onverklaarde verhoogde bloedbezinking? Dat is een belangrijke vraag. Want deze ontsteking kan ernstige gevolgen hebben als er niet op tijd behandeld wordt. Prof. dr. Yvo Smulders van het VUMC te Amsterdam gaat dit onderzoeken.

Bovendien wil hij weten of het mogelijk is om deze vaatontsteking in de grote vaten vast te stellen, ook als de patiënt nog geen klachten heeft. Arteriitis temporalis (AT) is een bij ouderen (>50 jaar) frequent voorkomende ontsteking van een slagader in de regio van de slaap. De aandoening gaat gepaard met hoofdpijn, last met kauwen, soms koorts en een sterk verhoogde bloedbezinking.

De ontsteking wordt niet veroorzaakt door een ziekteverwekker. Maar door het lichaam zelf. Het is een auto-immuunziekte. Minder bekend is dat de grote lichaamsslagaders (de aorta en grote aftakkingen daarvan) bij patiënten met AT ook frequent ontstoken zijn. Het gevolg is een verhoogd risico op complicaties zoals vernauwing of zelfs scheuren van deze vaten. En dat kan zelf dodelijk aflopen.

Langzamerhand wordt steeds duidelijker dat deze ontsteking van grote vaten kan vóórkomen zonder dat men last heeft van de symptomen van AT. Maar er is nog maar weinig onderzoek gedaan.

Tackling underdiagnosis of Large Artery Giant Cell Arteritis: A Prevalence and Phenotype Study
Projectleider: Prof. dr. Y.M. Smulders
Universiteit: VUMC Amsterdam
Verwachte afronding: 2012